به گزارش توسعه۲۴؛ فلز قلع در طول تاریخ نقشی اساسی در توسعه ابزار و فناوری داشته است؛ از ابزارهای عصر برنز تا کنسروسازی که به نیروی ارتشهای ناپلئون خوراک میرساند و امروز بهواسطه کاربرد در لحیمکاری، به عنصری ضروری در ساخت سرورهای هوش مصنوعی بدل شده است. همین موضوع توضیح میدهد که چرا قیمت متوسط قلع از سال ۲۰۰۳ تاکنون دو برابر شده و به حدود ۴۹ هزار دلار بر تن رسیده است.
علیرغم اهمیت فزاینده، قلع کمترین معاملات را در بورس فلزات لندن دارد و میانگین حجم روزانه مورد معامله آن تنها چند درصد حجم مس است. با این حال، سفتهبازان از اواخر سال گذشته وارد این بازار شدند؛ بهگونهای که در شانگهای، نهاد ملی صنعت قلع چین برای هشدار به سفتهبازان و بازداشتن آنها از ادامه این فعالیتها وارد عمل شد
هوش مصنوعی به خاطر نیاز شدید به توان محاسباتی و انرژی مشهور است، اما همین فناوری متکی به لحیمکاری قطعات فلزی نیز هست؛ رکها، ماژولهای قدرت و سوئیچهای شبکه و تمام اجزای سازنده نیاز به اتصال دارند و اینجاست که قلع وارد عمل میشود. زنجیره تأمین این فلز از گوشههای پر ریسک جهان عبور میکند؛ نزدیک به سهچهارم قلع در جهان تنها در سه کشور استخراج میشود و بزرگترین آنها، چین است که خود واردکننده قلع خالص است.
معدنهای واقع در مرز شمالی میانمار، منطقهای نیمه خودمختار و گرفتار درگیریهای نظامی است و به دلیل موانع لجستیکی و دیگر مشکلات نتوانسته است به سطح تولید قبل از اختلال بازگردد. در اندونزی نیز صدور مجوزهای صادراتی کند، برخورد با ذوبکاری غیرقانونی تشدید شده و دولت قصد دارد حداکثر میزان کاهش تولید را دو برابر کرده و به ۲۰ درصد برساند. در جمهوری دموکراتیک کنگو، که یکی دیگر از منابع استخراج قلع به شمار میرود، نیز درگیریهای نظامی و بیماریها موجب کاهش تولید شده است.
غولهای صنعت از جمله بیلیتون (Billiton)، شرکتی که ریشهاش در کشف و استخراج قلع در مستعمرات هلندی سابق بوده و اکنون بخشی از شرکت معدنی بیاچپی (BHP) است، در سالهای اخیر تا حد زیادی علاقه خود را به این فلز کنار گذاشتهاند. بنابراین، سرمایهگذاری در شرکتهای تولیدکننده قلع، در هر مقیاسی، دشوار است.
با این حال، افزایش قیمت این فلز برخی معادن و تولیدکنندگان را مجدداً ترغیب به فعالیت کرده است. شرکت کورنیش متالز (Cornish Metals) که در بازار ایآیام (AIM) لندن پذیرفته شده است قصد دارد یک معدن قلع در بریتانیا را در اواسط سال ۲۰۲۸ مجدداً راهاندازی کند؛ معدنی که تا آن زمان سه دهه غیرفعال بوده است. حتی ممکن است دولت آمریکا بخشی از منابع مالی مورد نیاز این پروژه را تأمین کند.
هرچند نگرانیهای امنیت عرضه معمولاً متوجه فلزات کمیاب بخشی از خانواده عناصر نادر خاکی است، ولی امروزه دولتها نیز به اهمیت قلع پی بردهاند؛ برخلاف فلزات کمیاب و عناصر نادر خاکی، قلع واقعاً کمیاب محسوب میشود و میزان قلع موجود در پوسته زمین تقریباً ۵۰ برابر کمتر از روی است. بریتانیا حتی تا آنجا پیش رفته که قلع را در فهرست مواد معدنی حیاتی خود قرار داده است.
افزایش دوباره قیمتها این پروژهها را اقتصادیتر کرده است؛ بهعنوان مثال، یک معدندار بریتانیا برآورد میکند هزینه استخراج قلع حدود ۱۴,۵۰۰ دلار به ازای هر تن باشد که تقریباً یکسوم از سطح کنونی قیمتها است. یک معدندار آمریکایی که از وزارت دفاع ایالاتمتحده کمک مالی دریافت کرده، قصد دارد ظرفیت تولید یکپارچه عمودی ایجاد کند.
انتظار میرود تلاشهای بیشتری در حوزه بازیافت قلع انجام شود؛ بر اساس برآوردهای کنونی معدنکاران،ذخایر قلع موجود در زمین (حدود ۴٫۲ میلیون تن ذخیره و حدود ۳۰۰ هزار تن تولید و مصرف سالانه) تنها برای ۱۴ یا ۱۵ سال دیگر کفایت میکند. بیتردید در مسیر افزایش قیمتها نوسانهایی رخ خواهد داد، اما روند کلی روبه رشد خواهد بود و همانطور که پیشتر در مورد ریزتراشهها اتفاق افتاد، شرکتهایی که برای تولید تجهیزات الکترونیکی معمولیتر به قلع وابستهاند، در رونق هوش مصنوعی با فرصتی دو وجهی مواجه خواهند شد؛ فرصتی که میتواند هم مزیت ایجاد کند و هم چالشهایی به همراه داشته باشد.
انتهای پیام/
