به گزارش توسعه۲۴؛ بازار جهانی نفت در حالی هفته‌ای پرتنش را پشت‌سر گذاشت که توقف یک خط لوله کلیدی در عربستان، ادامه اختلال در مسیرهای انتقال انرژی خاورمیانه و کاهش ظرفیت‌های جبرانی بازار، بار دیگر نگرانی‌ها درباره امنیت عرضه نفت را افزایش داده است. عربستان‌سعودی در پی یک حمله پهپادی، فعالیت خط لوله مهم «شرق به غرب» خود را به‌طورموقت متوقف کرده است؛ رخدادی که می‌تواند فشار بر بازار جهانی نفت را افزایش دهد.
این خط لوله یکی از مهم‌ترین مسیرهای جایگزین عربستان برای انتقال نفت بدون عبور از تنگه هرمز محسوب می‌شود و نفت مناطق شرقی این کشور را به ساحل دریای سرخ منتقل می‌کند. اهمیت این مسیر در ماه‌های اخیر و همزمان با افزایش ناامنی در خلیج‌فارس دوچندان شده است.
حمله اخیر در شرایطی انجام گرفته که تنش‌ها در منطقه و تهدید مسیرهای کشتیرانی در دریای سرخ نیز افزایش یافته است. همزمان، تحولات پیرامون باب‌المندب نگرانی درباره امنیت یکی دیگر از گلوگاه‌های اصلی تجارت انرژی جهان را تشدید کرده است.
توقف این خط لوله پس از بسته‌شدن معاملات روزجمعه نیز بر انتظارات بازار اثر گذاشت و قیمت معاملات آتی نفت را بالاتر برد. باوجود کاهش قیمت نفت در معاملات روز جمعه، بازار جهانی نفت یکی از پرنوسان‌ترین هفته‌های اخیر را پشت‌سر گذاشت.
قیمت نفت برنت در پایان معاملات جمعه با ۰۲/۳دلار کاهش، معادل ۸۱/۲درصد، به ۱۰۴ دلار و ۶۱سنت در هر بشکه رسید. با این حال، برنت در مقیاس هفتگی بیش از ۸درصد رشد کرد؛ افزایشی که عمدتا تحت‌تاثیر حملات به مسیرهای کشتیرانی خاورمیانه و نگرانی از اختلال طولانی‌تر در عرضه شکل گرفت.
در همین حال، قیمت گازوئیل در آمریکا به رکورد جدیدی رسید؛ نشانه‌ای از اینکه فشار بازار تنها محدود به نفت خام نیست و کمبود فرآورده‌های پالایشی نیز به یکی از چالش‌های مهم بازار انرژی تبدیل شده است.
آژانس بین‌المللی انرژی نیز در گزارش سپتامبر خود اعلام کرده که صادرات نفت کشورهای خلیج‌فارس در ماه آگوست حدود ۱۳میلیون بشکه در روز برآورد شده که تقریبا نصف سطح پیش از جنگ است. این نهاد عرضه جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ را به‌طورمتوسط ۷/۱۰۰میلیون بشکه در روز پیش‌بینی کرده که ۷/۵میلیون بشکه در روز کمتر از سال گذشته خواهد بود.
همزمان با تشدید نگرانی‌ها درباره عرضه، مایک ویرث، مدیرعامل شورون، هشدار داده است ذخایر و ظرفیت‌هایی که در ماه‌های گذشته مانع جهش شدیدتر قیمت نفت شده بودند، تا حد زیادی مصرف شده‌اند.
به‌گفته ویرث، از زمان آغاز جنگ ایران در اواخر فوریه، بخشی از ذخایر نفتی کشورها وارد بازار و محدودیت‌های مربوط به بخشی از نفت ذخیره‌شده روی نفتکش‌ها نیز کاهش یافته است اما اکنون این منابع جبرانی تا حد زیادی مورداستفاده قرار گرفته‌اند و در صورت ادامه درگیری، امکان افزایش بیشتر قیمت نفت طی ماه‌های آینده وجود دارد.
تحولات چند روز گذشته در بازار جهانی نفت یک نکته مهم را دوباره یادآوری کرده است که قیمت نفت را نمی‌توان فقط با میزان تولید، عرضه و تقاضا تحلیل کرد. وقتی تنگه‌هرمز، دریای سرخ، باب‌المندب و خطوط لوله جایگزین همزمان وارد معادله امنیت انرژی می‌شوند، ژئوپلیتیک به اندازه بشکه‌های نفت در تعیین قیمت اهمیت پیدا می‌کند. با این حال، رفتار بازار در پایان هفته نکته‌ای قابل‌تامل داشت.
روز جمعه ۱۱سپتامبر، نفت خام WTI با کاهش ۳۷/۲درصدی در سطح ۱۰۰دلار و ۵سنت بسته شد و نفت برنت نیز با افت ۸۱/۲درصدی به ۱۰۴دلار و ۶۱سنت رسید. این کاهش در شرایطی اتفاق افتاد که همزمان خبر حمله به خط لوله شرق ـ غرب عربستان منتشر شده بود؛ خط لوله‌ای که در شرایط محدودشدن تردد از هرمز، یکی از مهم‌ترین مسیرهای جایگزین صادرات نفت عربستان محسوب می‌شود.
البته در مقیاس هفتگی، برنت همچنان نزدیک به ۹درصد رشد کرده بود بنابراین آنچه در روز جمعه مشاهده شد، بیشتر یک عقب‌نشینی قیمت پس از جهش شدید هفته بود تا پایان نگرانی بازار. همین رفتار قیمت‌ها پرسش مهمی ایجاد می‌کند. اگر حمله به خط لوله شرق ـ غرب به‌معنای آغاز یک بحران فوری و گسترده در صادرات عربستان بود، طبیعتا انتظار می‌رفت بازار با جهش دیگری در قیمت نفت، واکنش نشان دهد اما بازار مسیر دیگری رفت.
بخشی از این واکنش را باید در انتشار خبرهایی درباره احتمال گفت‌وگو برای تسهیل عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز جست‌وجو کرد. معامله‌گران، همزمان با محاسبه خطر حمله به زیرساخت‌های نفتی، احتمال کاهش تنش از مسیر دیپلماسی را نیز وارد قیمت کردند.
انتهای پیام/
